نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسنده
استادیار/ علوم حدیث جامعه المصطفی
چکیده
کلیدواژه‌ها
عنوان مقاله [English]
نویسنده [English]
صحیفه سجادیه، به‌عنوان یکی از گنجینه‌های بی‌بدیل معارف شیعی، نه‌تنها مجموعه‌ای از نیایش‌های ناب با خداوند، بلکه دایرةالمعارفی از عقاید، اخلاق، عرفان و آموزه‌های اجتماعی است که امام سجاد علیه‌السلام آن را در قالب دعا ارائه فرموده است. این پژوهش با هدف بررسی جایگاه و ابعاد معرفتی، اخلاقی و اجتماعی این کتاب شریف در بیانات امام شهید، حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای، به روش تحلیل محتوای کیفی و استنباطی، مجموعه‌ای از سخنرانی‌های ایشان را که در مناسبت‌های گوناگون ایراد شده، مورد واکاوی قرار داده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که از نگاه امام شهید، صحیفه سجادیه «بهترین ذخیرهٔ معنوی»، «کتابی معجزنشان» و «سرشار از معارف انحصاری» است که در آن، توحید، نبوت، معاد، علم‌النفس، حقوق اجتماعی، سیاست و اخلاق فردی و جمعی در لباس دعا تبیین شده است. ایشان با تأکید بر ساختار استدلالی و نظم منطقیِ دعاها، صحیفه را هم‌راستا با نهج‌البلاغه دانسته و بر نقش آن در استحکام‌بخشی درونی، اصلاح اخلاق جامعه، ظلم‌ستیزی، تبیین تقوای اجتماعی، و مقابله با فتنه‌های مادی و غرور نفسانی تأکید کرده‌اند. همچنین، ایشان با بهره‌گیری از فرازهای کلیدی صحیفه، مفاهیمی همچون توبه، خوف و رجاء، اغترار به خدا، و ماه رمضان را به‌عنوان محورهای تربیتی و تحول‌آفرین ترسیم نموده‌اند. نتیجه آنکه از منظر رهبر شهید، صحیفه سجادیه نه صرفاً یک کتاب دعا، بلکه منشوری جامع برای سبک زندگی دینی، مصونیت در برابر انحرافات و نقشه‌راه تعالی فردی و اجتماعی است که نیاز امروز جامعهٔ اسلامی به آن، بیش از هر زمان دیگر احساس می‌شود.
کلیدواژه‌ها [English]
)